İkinci el araç alırken elektronik kontrol listesi

Taramadan önce

Elektronik kontrol için 2dakika OBD-X1 cihazını aracın OBD portuna takar, taramayı uygulamadan başlatırsın. Port genellikle direksiyonun altındadır. Aracı satıcının izniyle tara.

Tarama boyunca kontak açık, motor kapalı kalmalı; motor çalışırken bazı modüller yanıt vermez. Taramayı test sürüşünden sonra yapacaksan motoru kapatıp kontağı açman yeter. Tarama çoğu araçta 2 dakikadan kısa sürer ve şasi numarası araçtan okunur.

Kontrol listesi: raporda bakılacak 6 şey

Rapor hazır olunca şu başlıklara sırayla bak:

• Güncel arızalar: Kodlar anlaşılır açıklamaları ve önem dereceleriyle (Öncelikli, Uyarı, Bilgi) listelenir. Motor beyni kaydettiyse arızanın oluştuğu andaki motor sıcaklığı, devir ve hız da görünür. Önem derecesi yol göstericidir; ikaz lambası yanıp sönüyorsa ya da sürüşte belirti varsa aracı bir servise kontrol ettir.
• Arıza geçmişi: Daha önce oluşmuş, modül hafızasında kayıtlı ama şu an etkin olmayan kodlar ayrı listede durur; bu kodların önem derecesi de görünür. Satıcıya hangi onarımları soracağını buradan çıkarabilirsin.
• Son silmeden bu yana km: Destekleyen araçlarda rapor, arıza hafızası en son silindiğinden bu yana kaç km gidildiğini yazar. Nasıl okunacağı aşağıda.
• Km etiketi: Göstergedeki km, motor, şanzıman ve ABS gibi modüllerin kendi kayıtlarıyla karşılaştırılır. Sonuç "Km tutarlı", "Km'de uyuşmazlık — incelet" ya da "Km tutarsız — olası geri sarma" gibi bir etiketle gelir; bu bir ön kontroldür, kesin hüküm değildir.
• Modüller ve parça uygunluğu: Modül başına parça numarası ve yazılım sürümü, modül bildiriyorsa üretim ve programlama tarihi. Kayıtlı şasi numarası başka araca ait modüller "Başka bir araçtan: marka, model, yıl" diye işaretlenir. Bu tek başına sorun değildir; ama km tutan modüllerde, özellikle gösterge panelinde dikkat gerektirir. Araçtan yıllar sonra üretilmiş bir modül de sonradan takılmış olabilir.
• Araç durumu: Destekleyen araçlarda 12 V akü sağlığı, diğerlerinde akü gerilimi; desteklenen elektrikli ve hibrit modellerde batarya sağlığı. Dizelde, motor beyni bildiriyorsa DPF kül ve is değerleri ile rejenerasyon geçmişi kısa bir özetle gelir (örneğin "Normal görünüyor" ya da "Kontrol önerilir").

Satıştan önce arıza silinmiş mi?

Silme arızayı gidermez: sorun sürüyorsa kod ve ikaz lambası geri gelir. Onarımdan sonra kodları silmek olağan bir adımdır; önemli olan, silmenin ne zaman ve neden yapıldığıdır. Yakın zamanda silme yapılmışsa güncel arıza listesi bir süre boş görünebilir; bu yüzden raporda şu satırlara da bak:

• Son silmeden bu yana km: Kısa bir mesafe, yakın zamanda yapılmış bir silmeye işaret edebilir. Bu sayaç akü bağlantısı kesilince ya da servis işlemiyle de sıfırlanabilir; tek başına kötü niyet göstermez.
• 2dakika ile silme: 2dakika ile yapılan her silme araç için kaydedilir. İki taramada da şasi numarası araçtan okunduysa, aynı aracın sonraki raporlarında bu satırda tarihi ve modül sayısıyla görünür. Silme son 30 gün içindeyse raporun özetinde uyarı olarak çıkar.
• Emisyon hazırlık testleri: Silme bu testleri de sıfırlar; tamamlanmaları için bir süre normal sürüş gerekir. Araç bildiriyorsa raporda kaç testin tamamlandığı yazar.

Okunamayan bölümler ne anlama gelir?

Okunabilen modüller ve bilgiler araca göre değişir. Bazı modüllere, örneğin güvenlik geçidi arkasındakilere, ulaşılamaz; bu, aracın hatalı olduğu anlamına gelmez. Raporda bir bölümün eksik kalması da tek başına olumsuz bir sonuç değildir.

Rapor, arıza hafızası okunan ve okunamayan modülleri ayrıca yazar. Okunamayan modüllerdeki kodlar listede olmayabilir; yani "arıza kodu yok" ile "okunamadı" aynı şey değildir. Km karşılaştırması da birçok markada sınırlı kalır: "Karşılaştırma yapılamadı" araç hakkında olumsuz bir sonuç değildir, km'nin kontrol edildiği anlamına da gelmez.

Elektronik kontrolün göstermedikleri

2dakika raporu kesin hüküm değildir ve ekspertiz raporu değildir. Aracın mekanik durumunu, kaza/boya geçmişini, Tramer ve servis kayıtlarını kapsamaz. Bu yüzden elektronik kontrolü ekspertizden önce ya da ekspertize ek olarak kullan; ekspertizden önce alınan rapor, ekspertizde nelere özellikle bakılmasını isteyeceğini netleştirebilir.

Satın alma kararından önce şunlara da bakılır:

• Tramer kaydı: sigortaya yansımış hasar kayıtları; kaydın olmaması aracın hiç hasar görmediği anlamına gelmez.
• Ekspertiz: kaporta, boya ve mekanik durumun yerinde incelenmesi.
• Resmî km kayıtları ile servis ve bakım belgeleri.
• Ruhsat ve satışla ilgili belgeler.
• Test sürüşü: fren, direksiyon, vites geçişleri ve sürüş sırasında yanan ikaz lambaları.

Raporu paylaş, aslını aç

Raporu PDF olarak kaydedebilir ya da bağlantı ve QR kodla paylaşabilirsin; satıcıyla ya da ekspertizde aynı veriye bakarsınız. Paylaşımı istediğin an kaldırırsın. Şasi numarası raporda maskeli görünür (ilk 3 ve son 4 hane); paylaşılan raporlar arama motorlarında dizinlenmez.

Satıcı sana bir rapor gönderdiyse PDF'teki QR kodu okut: QR, raporun 2dakika'daki aslını açar ve okumalar cihaz tarafından imzalanır. Ölçümler tarama anında sabitlenir; aracın bugünkü kayıtlarını görmek için satın almadan önce yeni bir tarama yapılabilir.